Nederlandse wijn: van Limburgse wijngaarden tot Dordtse Bilderhof-wijn

TL;DR: Nederland maakt al decennia eigen wijn, en dat gaat verder dan een curiositeit. Limburg is de bekendste wijnprovincie, met een klimaat en bodem die steeds meer op klassieke Europese wijnstreken lijken. Maar ook dichter bij huis wordt goede wijn gemaakt: wijngaard Bilderhof, op het Eiland van Dordrecht, maakt bekroonde witte, rode en mousserende wijnen van druiven als Johanniter, Rondo en Muscaris. In deze gids lees je hoe Nederlandse wijn tot stand komt, wat je ervan kunt verwachten, en waarom Vino Di Marco trots deze wijnen uit eigen omgeving voert.

---

Nederlandse wijn: van curiositeit tot serieuze wijnstreek

Wijn en Nederland: voor veel mensen klinkt die combinatie nog steeds ongewoon. Wijn hoort toch bij Frankrijk, Italië of Spanje? Toch wordt er in Nederland al sinds de jaren zeventig serieus wijn gemaakt, en de laatste tien tot vijftien jaar gaat de kwaliteit met sprongen vooruit.

Dat heeft alles te maken met twee ontwikkelingen. Ten eerste is het klimaat in Nederland de afgelopen decennia merkbaar warmer en stabieler geworden, wat gunstig is voor de druivenrijping. Ten tweede zijn er nieuwe, schimmelresistente druivenrassen ontwikkeld die goed gedijen in een vochtig, gematigd klimaat zonder dat er veel bestrijdingsmiddelen nodig zijn. Die combinatie maakt Nederland geleidelijk een serieuze speler op kleine schaal.

Nederlandse wijn wordt gemaakt in bijna elke provincie, maar de meeste wijngaarden liggen in het zuiden en oosten van het land, waar de bodem en beschutting het beste zijn.

Limburg: dé wijnprovincie van Nederland

Als er één provincie is die geldt als het hart van de Nederlandse wijnbouw, is het Limburg. Het glooiende Heuvelland rond Maastricht, Valkenburg en Vaals heeft een combinatie van kalkrijke bodem, zuidelijke hellingen en een iets warmer microklimaat dan de rest van Nederland. Dat is precies de combinatie die je ook terugziet in bekende Europese wijnstreken net over de grens, zoals de Duitse Moezel en de Belgische Haspengouw.

In Limburg liggen inmiddels tientallen wijngaarden, van kleinschalige hobbyprojecten tot professionele wijnhuizen met eigen proeflokaal en verkoop. De meeste Limburgse wijnbouwers richten zich op witte en mousserende wijn, omdat het klimaat daar het beste bij past, maar ook rode wijn en rosé komen steeds vaker voor.

Waarom Limburg goed werkt voor wijnbouw

• Kalkrijke bodem, vergelijkbaar met delen van Champagne en de Moezel
• Glooiend landschap met zuid- en zuidwesthellingen, ideaal voor zonligging
• Beschutting tegen koude wind door heuvels en bosranden
• Iets warmer microklimaat dan de rest van Nederland

Druivensoorten die het goed doen in Nederland

Omdat het Nederlandse klimaat vochtiger en koeler is dan traditionele wijnlanden, wordt er vaak gekozen voor schimmelresistente ("PIWI") druivenrassen. Dat zijn kruisingen die goed bestand zijn tegen meeldauw, zonder dat de wijnkwaliteit eronder lijdt. Bekende voorbeelden zijn:

• Solaris: vroeg rijpende witte druif, vaak fris en fruitig
• Regent: robuuste rode druif, geeft wijnen met kleur en structuur
• Johanniter: witte druif die qua stijl doet denken aan Riesling
• Rondo: rode druif, geeft zachte, fruitige wijnen met weinig tannine

Deze druiven zijn minder bekend dan een Chardonnay of Cabernet Sauvignon, maar geven Nederlandse wijn juist een eigen, herkenbaar karakter.

Dordtse wijn van eigen bodem: Wijngaard Bilderhof

Wijnbouw hoeft niet ver van huis te zijn. Op het Eiland van Dordrecht, aan de Zuidendijk, ligt wijngaard Bilderhof, en dat is niet zomaar een wijngaard voor Vino Di Marco. Wij zitten zelf in Dordrecht, en het voelt dan ook bijzonder om wijn te kunnen aanbieden die letterlijk om de hoek wordt gemaakt.

Het ontstaan van Bilderhof

Bilderhof is ontstaan in 2002, toen Wilco Venhuizen samen met zijn vrouw Claudia besloot een wijngaard te starten aan de Zuidendijk, op het Eiland van Dordrecht. Een gok op het eerste gezicht, maar een goede zet, zo bleek. De ligging is namelijk bijzonder gunstig: de dijken beschermen de wijngaard tegen koude noord- en oostenwind, terwijl de zuidelijke ligging zorgt voor volop zon gedurende de dag. Precies de omstandigheden die druivenplanten nodig hebben om goed te gedijen, ook in een Nederlands klimaat.

Die aanpak heeft z'n vruchten afgeworpen. Bilderhof was als eerste wijngaard in Nederland bekroond met een gouden medaille voor zowel een witte als een rode wijn, en heeft daarnaast meerdere zilveren en bronzen medailles ontvangen bij internationale wijnkeuringen.

Welke druiven gebruikt Bilderhof?

Net als andere Nederlandse wijnbouwers kiest Bilderhof voor druivenrassen die goed presteren in het lokale klimaat: Dornfelder, Rondo, Cabernet Cortis en Johanniter. Deze rassen zijn resistent tegen vocht en meeldauw, en geven tegelijk wijnen met een eigen, herkenbaar karakter.

Bij Vino Di Marco voeren we een aantal van deze wijnen:

• Bilderhof, Dordtsche Bubbels: een frisse, droge schuimwijn, bekroond met een zilveren medaille bij de internationale wijnkeuring in Berlijn. Een mooi alternatief voor Prosecco of Cava als je op zoek bent naar een mousserende wijn met een lokaal verhaal.
• Bilderhof Johanniter: een volle, fruitige, droge witte wijn van de Johanniter-druif. Deze druif geeft een Riesling-achtige stijl: fris, met een aangename zuurgraad.
• Bilderhof Rondo: een fruitige rode wijn met tonen van rood fruit, gemaakt van de Rondo-druif. Zacht van tannine en prettig toegankelijk.
• Bilderhof Muscaris: een witte wijn met een intens geurend boeket van muskaat en tropisch fruit. Herkenbaar en aromatisch.
• Bilderhof Souvignon Gris: een expressieve witte wijn, geschikt voor wie houdt van meer body en aroma.

Waarom wij deze wijnen voeren

Bij Vino Di Marco draait alles om smaak, service en persoonlijk advies, en daar hoort voor ons ook bij dat we trots zijn op wat er in onze eigen omgeving wordt gemaakt. Bilderhof laat zien dat je niet naar Frankrijk of Italië hoeft te kijken voor een goed glas wijn. Soms ligt dat net over de dijk.

Hoe smaakt Nederlandse wijn?

Nederlandse wijn wordt vaak beschreven als fris, licht en toegankelijk. Dat komt door het klimaat: minder zon en warmte dan in zuidelijke wijnlanden betekent minder suikerrijpheid in de druif, en dus meer frisheid en een lager alcoholpercentage in het glas.

Herken je jezelf in het fris en licht-smaakprofiel uit onze gids over wijn kiezen op smaak? Dan is Nederlandse wijn, en specifiek een Bilderhof Johanniter of Dordtsche Bubbels, een logische wijn om te ontdekken. Hou je juist van iets zachters en fruitigers? Dan past een Bilderhof Rondo goed bij het fruitig en soepel-profiel.

Nederlandse wijn vs. Duitse wijn: buren met overeenkomsten

Het is geen toeval dat Nederlandse wijn qua stijl vaak wordt vergeleken met Duitse wijn, met name uit de Moezel. Beide gebieden liggen op de noordgrens van waar wijnbouw in Europa mogelijk is, en beide leunen sterk op frisheid, precisie en aromatische druiven in plaats van kracht en volheid.

Zoals we ook beschreven in onze vergelijking tussen de oude en nieuwe wereld, draait Duitse wijn vooral om zuiverheid en spanning, denk aan Riesling. Nederlandse wijn zit in diezelfde stijlfamilie, alleen dan met eigen, klimaatbestendige druiven zoals Johanniter en Solaris in plaats van de klassieke Riesling.

Nederlandse wijn kiezen bij Vino Di Marco

Twijfel je nog of Nederlandse wijn iets voor jou is? Begin dan gewoon bij smaak. Hou je van fris, licht en verfijnd? Dan is een Bilderhof Johanniter of de Dordtsche Bubbels een prima startpunt. Zoek je iets zachters voor bij de borrel of een lichte maaltijd? Dan is de Bilderhof Rondo een toegankelijke rode wijn om te proberen.

Bekijk ons volledige assortiment witte wijn, rode wijn of mousserende wijn voor meer keuze, of loop gewoon binnen in onze winkel aan de Voorstraat 425 in Dordrecht. Marco vertelt je graag meer over de Dordtse wijn die letterlijk om de hoek wordt gemaakt.

---

Veelgestelde vragen over Nederlandse wijn

Maakt Nederland echt eigen wijn?

Ja. Nederland heeft inmiddels honderden wijngaarden, vooral in Limburg, maar ook in provincies als Zuid-Holland, Gelderland en Brabant. De kwaliteit is de afgelopen jaren flink toegenomen door een warmer klimaat en nieuwe, klimaatbestendige druivenrassen.

Waarom is Limburg de bekendste wijnprovincie van Nederland?

Limburg heeft een kalkrijke bodem, glooiende hellingen met goede zonligging en een iets warmer microklimaat dan de rest van Nederland. Die combinatie lijkt op wat je ook terugziet in wijnstreken net over de grens, zoals de Duitse Moezel.

Wat is Bilderhof?

Bilderhof is een wijngaard op het Eiland van Dordrecht. De wijngaard maakt witte, rode en mousserende wijn van klimaatbestendige druiven zoals Johanniter, Rondo, Muscaris en Dornfelder, en was als eerste in Nederland bekroond met gouden medailles voor zowel witte als rode wijn.

Waar komt Bilderhof wijn vandaan?

Bilderhof ligt aan de Zuidendijk op het Eiland van Dordrecht, beschut tegen koude wind door dijken en met een gunstige zuidelijke zonligging. Dat maakt het een van de weinige wijngaarden in de regio Zuid-Holland.

Welke druiven gebruikt Bilderhof?

Bilderhof gebruikt onder andere Dornfelder, Rondo, Cabernet Cortis en Johanniter, druivenrassen die goed bestand zijn tegen het vochtige Nederlandse klimaat en tegelijk herkenbare, kwalitatieve wijnen opleveren.

Smaakt Nederlandse wijn hetzelfde als Franse of Italiaanse wijn?

Niet helemaal. Nederlandse wijn is over het algemeen frisser, lichter en aromatischer, met een lager alcoholpercentage. Dat komt doordat het Nederlandse klimaat minder zon en warmte biedt dan zuidelijke wijnlanden, waardoor de druiven minder suiker opbouwen.

Is Nederlandse wijn duur?

Nederlandse wijn wordt vaak op kleine schaal geproduceerd, wat de prijs iets hoger kan maken dan een instapwijn uit bijvoorbeeld Spanje of Chili. Toch is de prijs-kwaliteitverhouding goed, zeker gezien de bekroningen die wijngaarden als Bilderhof al hebben gewonnen.

---

Conclusie: Nederlandse wijn verdient een plek in je wijnrek

Nederlandse wijn is allang geen curiositeit meer. Limburg laat zien dat Nederland serieuze, kwalitatieve wijn kan produceren, en dichter bij huis bewijst wijngaard Bilderhof in Dordrecht hetzelfde. Fris, herkenbaar en met een verhaal dat begint op een paar kilometer van onze winkel.

Nieuwsgierig geworden? Proef zelf een Bilderhof Johanniter, Rondo of de Dordtsche Bubbels, en ontdek waarom wij bij Vino Di Marco trots zijn op wijn van eigen bodem.